Agentura ochrany přírody a krajiny České republiky www.nature.cz
Česká informační agentura životního prostředí (CENIA) www.cenia.cz
Česká geologická služba www.geology.cz
Česká inspekce životního prostředí www.cizp.cz
Český hydrometeorologický ústav portal.chmi.cz
Správa jeskyní České republiky www.jeskynecr.cz
Správa Krkonošského národního parku www.krnap.cz
Správa Národního parku a chráněné krajinné oblasti Šumava www.npsumava.cz
Správa Národního parku České Švýcarsko www.npcs.cz
Správa Národního parku Podyjí www.nppodyji.cz
Státní fond životního prostředí České republiky www.sfzp.cz
Výzkumný ústav vodohospodářský T. G. Masaryka www.vuv.cz
Výzkumný ústav Silva Taroucy pro krajinu a okrasné zahradnictví, v.v.i. www.vukoz.cz

Jaskinie Punkvy

Charakterystyka

Morawski Kras

jest największym i najciekawszym obszarem krasowym w Republice Czeskiej. Leży na północ od Brna i z powierzchnią 94 km2 dewońskich wapieni (szerokość 3-5 km, długość 25 km) jest częścią Wyżyny Drahańskiej. Samodzielne hydrograficzne części dzielą go na część północną: system Punkvy, centralną: system potoku Křtinský i Jedovnický potok, oraz część południową: system Říčki.

JASKINIE PUNKVY:

  • leżą w północnej części Morawskiego Krasu w kanionie Pustego żlebu, w Narodowym Rezerwacie Przyrody Wywierzyska Punkvy w Chronionym Parku Krajobrazowym Morawski Kras;
  • są wywierzyskową gałęzią systemu hydrograficznego rzeki Punkvy, częścią najbardziej rozległego i najdłuższego systemu jaskiniowego Republiki Czeskiej Jaskini amatorskiej (długość 33 km);
  • do Jaskiń Punkvy prowadzi też przepaść Macocha o głębokości 187,5 m;
  • składają się z suchej i wodnej części; suche piętra były stopniowo odkrywane w latach 1909-1914, część wodna i do niej przylegające pomieszczenia były odkrywane w latach 1920-1933; w niektórych partiach odkrycia trwają do dziś;
  • całkowita długość wszystkich znanych korytarzy sięga 4 km z różnicą wysokości (deniwelacją) ponad 187 m;
  • sucha część jaskiń została udostępniona do zwiedzania już w 1909 roku, w dzisiejszym zakresie system jest dostępny od 1933 roku; rejsy łódkami odbywają się od 1920 roku; aktualna długość dostępnej trasy wynosi 1250 m;
  • czas trwania zwiedzania: 1 godzina;
  • temperatura powietrza: 7-8 °C, wilgotność względna: ok. 99 %

PRZEPAŚĆ MACOCHA, podstawowe dane historyczne

1. pisemna wzmianka M. A. Visgius 1663 1. historycznie udokumentowane zejście na dno Lazar Schopper 1723 1. ekspedycja naukowa Inż. Karel Rudzinsky 1784, narysował pierwszy pionowy przekrój przepaści

Następne ważne zejścia

  • Hugo Salm 1808
  • Dr Jindřich Wankel 1856
  • Eduard H. von Hankenstein 1856
  • Dr Martin Kříž 1864
  • Othmar Skala 1889
  • Adolf Podroužek 1894
  • Florian Koudelka 1898
  • prof. Karel Absolon 1901, 1903, 1905, 1907, 1909

Aż do 1914 roku w okolicznych miejscowościach istniał specjalny zawód wynosiciela samobójców z Macochy.

Legenda o Macosze W niedalekiej miejscowości Vilémovice żył wdowiec z małym synkiem Jankiem. Kiedy ożenił się drugi raz, przyprowadził Jankowi drugą mamę a później też braciszka. Jan był zupełnie zdrowy, natomiast jego bratu dokuczały choroby. Dlatego macocha swojego pasierba nienawidziła i posłuchała babki zielarki, która jej przepowiedziała, że jeżeli Janek umrze, jej własny syn się uzdrowi. Dlatego przyprowadziła Janka na skraj przepaści, aby tam zbierał leśne owoce i przy tym zepchnęła go do przepaści. Jednak chłopiec szczęśliwym przypadkiem zaczepił się o gałęzie drzew i zaczął wzywać pomoc. Usłyszeli to drwale i z pomocą lin go uratowali. W międzyczasie macocha wróciła do domu i znalazła swojego własnego syna martwego. Wzięła jego ciało na ręce i na pół szalona wróciła nad przepaść i skoczyła do jej ciemnych głębin. Od tego czasu przepaść nazywa się Macocha.